14 september 2007: Toespraak van Z. E. Gouverneur Frits Goedgedrag tgv Awarduitreiking Stichting Vrouwennetwerk

Geachte aanwezigen,

U bent dames die wat hebben bereikt op wat men doorgaans de maatschappelijke ladder noemt! U bent hoog opgeleid en nu gebruikt u wat u heeft geleerd om leiding te geven aan anderen en om zo een bijdrage te leveren aan onze samenleving. Waardering en erkenning zijn daarvoor op hun plaats. U hebt discipline getoond en hard gewerkt!

Stelt u voor dat u na zo’n dag van hard werken thuis komt; u bent moe; u wilt even op bed gaan liggen, maar de lakens moeten nog  verschoond en het bed nog opgemaakt worden.  De lakens zijn gekreukeld en niet schoon. Wat een teleurstelling, u had het liever anders gehad.

Voelt het niet veel beter, wanneer u lekker gedoucht heeft, u een bed aantreft met strakke, schone, ongekreukte lakens? Met die heerlijke “net gewassen” frisse geur? Niemand die het gebruikt heeft. Het is onaangetast.

Dat is wat integer betekent. Het komt van het Latijnse woord “in-tangere” dat betekent: niet aangeraakt. Integriteit heeft te maken met onbesmet zijn, vlekkeloos… niemand heeft het vervuild.

Ook mensen kunnen integer zijn. Onbesmet door het kwade, door verkeerde gedachten en daden. Betekent het dan, dat als je integer bent, dat je een soort heilige bent, perfect en zonder fouten? Nee, integere mensen doen dingen verkeerd, maken fouten, hebben slechte gedachten. Je hoeft niet zonder zonden te zijn om integer te zijn. Er is echter één fout waarvoor mensen met integriteit “zero tolerance” hebben en dat is bedrog. Een dief die de buit eerlijk verdeelt, is misschien slecht, maar hij heeft nog een zekere mate van integriteit. Dit in tegenstelling tot de dief, die zijn handlangers oplicht en er alleen met de buit vandoor gaat. Die wordt zelfs niet meer vertrouwd door zijn eigen maatjes.

Een vriend van mij herinnert zich, dat toen hij een tiener was, hij veel fouten had;  hij deed zijn huiswerk onvoldoende, hielp weinig mee in het gezin, hij was eigenwijs en ietwat arrogant en sprak niet altijd met respect tegen zijn ouders. Hij was soms lastig en vervelend, maar hij was wel eerlijk en oprecht. Hij was integer.

Hoewel kernbegrippen van integriteit ook openheid, zorgvuldigheid, onafhankelijkheid en dienstbaarheid zijn, is waarheid het belangrijkste. Waarheid is een van de hoogste waarden voor integere mensen. Ze zijn allergisch voor niet alleen leugens, maar ook bedrog.

Integere mensen kunnen er niet tegen, wanneer afspraken niet worden nagekomen, en er smoesjes worden verteld. Een huichelaar kunnen ze niet uitstaan, en ze willen zelf zeker geen hypocriet zijn. Bij integriteit komt wat je denkt en gelooft overéén met wat je zegt en met wat je doet. Dat zie je vaak bij een kind, dat gewoon open en eerlijk zegt wat het voelt en denkt. Ongekreukt, onaangetast, integer. En dat gaat op voor mensen van alle leeftijden, rangen en standen!

Integere mensen spreken de waarheid. Ze zijn oprecht, zelfs als ze onder druk staan. Ze draaien niet om dingen heen. Ze zijn recht door zee. Je kunt hun woord vertrouwen. Ze voelen zich onprettig wanneer ze liegen, ze kunnen er maar niet aan wennen. Als je niet de waarheid kan spreken, is het beter te zwijgen.

Natuurlijk kan je niet altijd alles  zeggen wat waar is. Je zegt niet: “wat zie je er slecht uit vandaag, waar heb je die jurk vandaan, die is zeker tien jaar uit de mode”. Waarheid is belangrijk, maar mensen niet beledigen en kwetsen is ook belangrijk. En zeker het beschermen van leven en liefde zijn belangrijke normen en waarden. Soms moet je liegen om mensen te beschermen. In de tweede wereldoorlog werden Joodse mensen vervolgd. Ze gingen onderduiken. Wat zou u doen, als u Joodse kinderen verborgen had in uw huis, en de Gestapo voor de deur staat en zegt: “verbergt u Joden?” Liefde en leven zijn soms belangrijker dan waarheid.

Integere mensen spreken niet alleen de waarheid, ze “doen de waarheid”. Als ze een belofte gemaakt hebben, hun woord hebben gegeven, zullen ze ook alles wat mogelijk is doen, om afspraken na te komen. Want als je niet doet wat je gezegd hebt, maak je van jezelf een leugenaar, toen je de belofte uitsprak. Integere mensen zijn betrouwbaar. Je kunt van ze op aan. Ze zijn trouw aan hun woord. Ze komen op tijd, betalen hun rekeningen voor de afgesproken datum en doen hun werk volgens de overeenkomst. Ze dragen verantwoordelijkheid, waar ze dit toegezegd hebben. Ze nemen hun huwelijksbelofte serieus. Hun ja is ja, en hun nee is nee! Er is dus een directe relatie tussen integriteit en betrouwbaarheid.

Integriteit is niet alleen gekenmerkt door de waarheid te spreken en de waarheid te doen, maar het allermeest door “de Waarheid te zijn”… zo te zijn, dat je echt bent.

Bij integere mensen komt de buitenkant overéén met de binnenkant. Als u iets koopt bij de winkel, staat er op de buitenkant van het product wat er aan de binnenkant in zit. Dat is integriteit. Als er iets anders opstaat dan wat er inzit, is dat fraude.  Dan wordt u bedrogen. Wat zou u doen als u een fles koopt waarop het label “Juice” staat, en in werkelijkheid zit er water, suiker, kleur- en smaakstoffen in? Dan doet U toch geen zaken meer met zo’n bedrijf?

“What you see, is what you get” is de slogan van integere mensen. Een integere persoon gedraagt zich hetzelfde als zij alleen is, als wanneer mensen naar haar kijken: “True character is what you are when no one is watching!” 

Het woord hypocriet komt uit het Grieks en het betekent letterlijk: “Achter een masker”. Maskers werden gebruikt bij het toneel, om je voor te doen als iemand anders. Een Hypo-Crytus is dus een toneelspeler. Hij doet zich anders voor dan hij is.

Terug naar het beeld van het schone bed, met de “integere” lakens. Zelfs als u niets bijzonders doet en het gewoon gebruikt, worden de lakens gekreukt, smoezelig; ze zijn niet fris meer, de integriteit is aangetast. Dan moet het bed verschoond worden, en dit moet elke keer weer opnieuw gebeuren. Schone lakens op uw bed doen, is een gewoonte geworden. Zo ook met mensen. We moeten regelmatig ons denken, voelen en willen verschonen. We moeten ons steeds weer bekleden met eerlijkheid, oprechtheid en waarheid. Dat is een innerlijke strijd die niet altijd gemakkelijk, maar wel nodig is, en rendeert.

Natuurlijk is iedereen het ermee eens dat integriteit iets goeds is, maar wat schiet je ermee op? Kost dat niet veel? Integendeel dus. Een gebrek aan integriteit kost veel: beveiligingsbeambten, bewakers, muren, hekwerk, alarminstallaties, het continu moeten controleren, veel politie, rechtzaken, incassobureaus. Je bent toch veel gelukkiger om te wonen in een wereld waar je mensen meestal kunt vertrouwen, waar men zich aan afspraken en verantwoordelijkheden houdt? Waar je je veilig kan voelen? Dat is toch beter dan een wereld van wantrouwen, waar rekeningen alleen betaald worden als er een stok achter de deur is, en waar je altijd moet opletten of de deur wel op slot is en het alarm aan staat?

Integriteit brengt niet alleen geluk, het brengt ook welvaart. Als mensen ontdekken dat u integer bent, gaan ze u vertrouwen. Dan willen ze zaken met u doen. Dan krijgt u meer klanten. Als u de reputatie heeft betrouwbaar te zijn, staat men in de rij om u een betere baan aan te bieden.

Laten we allemaal een stapje dichter bij integriteit komen, dan zal ons land nog beter worden. Dan krijgt ons land  niet alleen de reputatie een plek te zijn waar je kunt genieten van vriendelijke, blije mensen, het weer, lekker eten en onze mooie stranden, maar ook  één van betrouwbaarheid en veiligheid.  Dan willen mensen hier komen werken, wonen en vakantie houden. Integriteit is de hoeksteen van elke samenleving.

Maak een commitment om integer te zijn. Laat uw spreken en doen overeenkomen met uw normen en waarden.  Spreek de waarheid, handel naar waarheid, en wees de waarheid. Zo draagt ook u bij aan een veilige, gelukkige en welvarende samenleving!

Danki.