12 september 2006 : Toespraak van Zijne Excellentie de Gouverneur van de Nederlandse Antillen, ter gelegenheid van de opening van het nieuwe zittingsjaar van de Staten van de Nederlandse Antillen.
Meneer de Voorzitter,
Leden van de Staten,
De Nederlandse Antillen staan voor een historisch moment. In de afge-lopen periode zijn in goed overleg met de andere Koninkrijkspartners en de eilandgebieden belangrijke stappen gezet op weg naar een nieuwe staatkundige constellatie. Daarmee wordt recht gedaan aan de in de referenda uitgesproken wens van de bevolkingen van de eilanden en lijkt een decennialange discussie eindelijk haar afronding te zullen vinden.
Investeren in een nieuwe staatkundige toekomst betekent tegelijkertijd investeren in mensen. De staatkundige hervormingen moeten naar het oordeel van de Regering in dienst staan van het beter kunnen aan-pakken van de problemen op alle eilanden. Het is duidelijk dat er fors zal moeten worden geïnvesteerd om de fundamenten te leggen waarop de nieuwe staatkundige structuur kan worden gebouwd. Het zou niet verantwoord zijn om de grote sociaal-economische problemen en de problemen in het onderwijs op hun beloop te laten. De Regering van de Nederlandse Antillen mag de bestrijding van de criminaliteit en die van de armoede niet volledig doorschuiven naar de nog te vormen entiteiten in een nieuw staatsrechtelijk verband.
De ambtseed van Gouverneur, Ministers en Statenleden gebiedt dat zij het welzijn van de Nederlandse Antillen – en wat kan dat anders zijn dan het welzijn van de bevólking van dit land – naar vermogen zullen voorstaan. De Regering is dus gehouden en ook vastbesloten dit te doen.
De aanpak van de zojuist geduide problematiek kan geen uitstel ver-dragen. De samenleving vraagt, schreeuwt soms, om maatregelen. Zo-lang het land bestaat, bestaat er ook een zorgplicht van het land voor de burgers van de Nederlandse Antillen. Aan de kwaliteit van de uit-voering van de landstaken kan dan ook niet worden afgedaan. Wij kun-nen geen genoegen nemen met inferieure dienstverlening van de over-heid.
Om straks in de nieuwe constellatie te kunnen oogsten, zal nu dus eerst moeten worden gezaaid. Ook in deze transitieperiode zullen kansen en perspectieven moeten worden geboden. Dit zal forse inspanningen, veel creativiteit en ingrijpende maatregelen vergen.
Meneer de voorzitter,
leden der Staten,
Recente gebeurtenissen hebben nog eens indringend duidelijk gemaakt dat de openbare veiligheid in ons land nog geen rustig bezit vormt. Vooral Curaçao en Sint Maarten zijn dit jaar al verschillende malen opgeschrikt door ernstige geweldsdelicten.
De Regering zal zich onverminderd blijven inzetten om de rechtsorde en de veiligheid te waarborgen. De integrale aanpak van het samenwer-kingsprogramma ‘Plan Veiligheid Nederlandse Antillen’ werpt vruch-ten af en vormt het kader voor een goed functionerend rechtshandha-vingsysteem in de vijf eilandgebieden.
Het veiligheidsbeleid van de Regering kent vijf speerpunten te weten: repressie, preventie, resocialisatie, duurzame verbetering van de bedrijfsvoering in de rechtshandhavingsketen en zelfredzaamheid.
Dankzij de goede samenwerking tussen de politiekorpsen en het recher-chesamenwerkingsteam, alsmede de ondersteuning van de Koninklijke Mare-chaussee, de Kustwacht en de Douane, zijn belangrijke resultaten ge-boekt bij de aanpak van de criminaliteit. Blijvende inspanningen zijn echter nodig.
Onlangs is de wetgeving inzake preventief fouilleren aangepast om het aantal illegale vuurwapens onder controle te brengen.
Tevens zal op het gebied van preventie in samenwerking met de buurtbewoners verder worden gewerkt aan verbetering van de leefkwaliteit in de wijken.
We zullen er van doordrongen moeten zijn dat we met elkaar verant-woordelijkheid dragen voor een veiliger samenleving. We moeten besef-fen dat het dan ook gaat om het vaststellen en eigen maken van gezamenlijk gedeelde normen en waarden. Op alle eilanden moet daar-over een bewustwordingsproces op gang komen, met inzet van overheidsinstanties, het bedrijfsleven, werknemersorganisaties, en non-gouvernementele organisaties. Alleen met deze gezamenlijke inzet op het gebied van onderwijs, vorming, opvoeding en met een algemeen gedragen visie op de inrichting van onze samenlevingen, kan aan de toenemende geweldspiraal een halt worden toegeroepen.
De burgers moeten er op kunnen vertrouwen dat hun welzijn en hun veiligheid ook na de opheffing van het land in goede handen zijn en dat de overgang naar nieuwe bestuurlijke verhoudingen goed is geregeld.
Daaraan wil deze Regering de komende maanden werken.
De Regering heeft een Deltaplan gereed voor een massieve en integrale aanpak van de jongerenproblematiek. Door de onderlinge samenhang tussen een aantal bestaande programma’s te versterken, zoals de leer-plichtverlenging tot 18 jaar, vergroting van het bereik van de Sociale Vormingsplicht, het versterken en aanpassen van de onderwijsver-nieuwing, opvoedingsondersteuning en meertaligheid onder aansturing van een bestuurscommissie, wil de Regering de grote ambitie waar-maken om alle jongeren een kansrijke en hoopvolle toekomst te bieden.
Op 1 mei 2006 is de wet op de Sociale Vormingsplicht van kracht geworden en is het definitieve programma (onder de naam ‘Kans op Perspectief’) voor jongeren van 16 tot 25 jaar van start gegaan. Deze wet biedt hun een tweede kans onderwijs en draagt daarmee bij aan het bestrijden van de jeugdwerkloosheid. De jongeren in de Nederlandse Antillen krijgen daarmee kansen en vaardigheden om op te groeien tot zelfstandige en verantwoordelijke leden van onze samenleving.
In het komende jaar zal ontwerpwetgeving aan u worden aangeboden waarmee de Jeugdzorg tot en met 24 jaar in de Nederlandse Antillen wordt gereguleerd. Met deze wetgeving zullen de jongeren met lichamelijke en psychische problemen en hun ouders, direct en effectief geholpen kunnen worden.
In het nieuwe parlementaire jaar zal ook ontwerpwetgeving aan u wor-den voorgelegd met betrekking tot vroegkinderlijke zorg en ontwik-keling van 0 tot en met 4 jarigen. Binnen dit programma zullen opvoe-dingsondersteuning en ontwikkelingsstimulering belangrijke pijlers vormen met extra aandacht voor kinderen in achterstandsituaties.
Meneer de voorzitter,
Leden der Staten,
De Regering hecht grote waarde aan voortzetting van de samenwerking met Nederland. Met de nieuwe staatkundige verhoudingen in het koninkrijk op komst, zullen bij de vormgeving en uitwerking van die samenwerkingsrelatie meer dan ooit de wensen van de eilandgebieden uitgangspunt vormen.
Tegen deze achtergrond wil de Regering in 2007 een overleg organi-seren tussen de betrokken bestuurders van het Land en de eiland-gebieden met Nederland over de besteding van de ontwikkelingsgelden. In deze zogeheten programmadialoog zullen de prioriteiten voor de ko-mende periode moeten worden bepaald.
De ontwikkelingsrelatie met de Europese Unie krijgt een nieuwe impuls als eind 2007 de uitvoering van projecten uit het zogeheten 9e Europese Ontwikkelingsfonds ter hand zal worden genomen. De middelen zullen op alle eilanden vooral worden ingezet voor wijkverbetering, waarbij nauw zal worden samengewerkt met Reda Sosial en andere organisaties.
Nog in 2007 zullen projecten worden uitgevoerd die bekostigd zullen worden met geld uit de voorafgaande Europese Ontwikkelingsfondsen, zoals het rioleringsproject op Bonaire, programma’s voor het kleinbe-drijf en specifieke jeugdprogramma’s.
Mede met het oog op de staatkundige veranderingen zal dit parlementaire jaar de Antilliaanse betrokkenheid bij internationale organisaties worden geëvalueerd en zal ook onze aanwezigheid bij Koninkrijksvertegenwoordigingen worden bezien.
Gebeurtenissen in het afgelopen jaar rechtvaardigen dat ook de komen-de tijd de geopolitieke situatie nauwlettend wordt gevolgd. De Neder-landse Antillen hechten sterk aan hun neutraliteit en zullen zich er – uiteraard binnen het verband van het Koninkrijk - voor blijven inzetten om die onpartijdige opstelling binnen de regio te behouden.
Het visumbeleid zal continu worden geëvalueerd om te garanderen dat de economische ontwikkeling en in het bijzonder het toerisme, geen nadelige gevolgen ondervinden van het bestaande visumregime.
Meneer de voorzitter,
Leden der Staten
Het beleid van de Regering blijft zich ook het komende jaar richten op het verbeteren van zowel het wettelijke kader als de overheidsorganisatie, die moeten bijdragen tot verhoging van de kwaliteit van het bestuur. Met name streeft de Regering ernaar dat het financieel beheer het niveau bereikt, waarop een deugdelijk begrotingsbeleid en een ordelijk financieel beheer, zoals op de Ronde Tafel Conferentie is vastgesteld, kunnen worden gerealiseerd.
Ten aanzien van het financieel beheer kan verder worden vermeld dat de werkzaamheden van de Stichting Belasting Accountantsbureau (BAB), de Inspecties der Belastingen, de ontvangers en de Douane hun vruchten afwerpen en dat het “tax-compliance” beleid tot meer belastinginkomsten heeft geleid.
De Regering zal het bereik van de Landsverordening Melding Ongebruikelijke Transacties verruimen zodat onder andere ook de niet financiële instellingen onder de meldplicht zullen vallen. Dit zal ons internationaal imago ten goede komen.
In het kader van de ontmanteling van het Land, zijn vorderingen geboekt in de afspraken en acties die ondernomen zullen worden ten aanzien van de schuldsanering. De Regering is zich ervan bewust dat mede in verband met haar streven naar een adequaat investeringskli-maat, opbouw van nieuwe schulden voorkomen moet worden en ziet daarin het creëren van een effectief toezichtkader als één van haar prioriteiten.
Om een adequater investeringsklimaat te realiseren blijft de Regering zich inzetten voor het verbreiden van haar netwerk van verdragen op het gebied van fiscale en douane regelgeving en de vereenvoudiging van haar fiscale regime.
In deze kabinetsperiode zal de uitvoering van het meerjaren economi-sche programma 2004 – 2007 worden afgerond. Dat zal moeten leiden tot meer investeringen en meer werkgelegenheid.
Een ander aandachtspunt blijft het aantrekken van investeringen om de economische basis te versterken. In dit kader zal begin volgend jaar de zogenaamde ‘Investment Program Reform Agenda (IPRA)’ van de eilandgebieden Curaçao en Sint Maarten, conform de aanbevelingen van de OECD, worden geïmplementeerd.
Verder hoopt deze Regering met de komst van een Herstelbank de kapitaalmarkt flexibeler te maken. Inmiddels is financiering toegekend voor een aantal projecten tegen gunstige voorwaarden.
De handelspolitiek zal gericht zijn op vergroting van de markt, waarbij op regionaal en internationaal niveau naar nieuwe afzetmogelijkheden zal worden gezocht. Het streven blijft om zoveel mogelijk bilaterale en multilaterale economische en handelsverdragen tot stand te brengen met belangrijke handelspartners.
In het kader van de stimulering van de economie zal deze Regering zich actief inzetten om fiscale prikkels aan te bieden aan zowel lokale als buitenlandse investeerders, als aan het midden- en kleinbedrijf.
Verder zal in nauwe samenwerking met alle actoren de geëigende maat-regelen worden getroffen om de “cost of doing business” zoveel mogelijk te verlagen.
Meneer de voorzitter,
Leden der Staten,
Voor de huidige gemeenschappelijke organen en diensten zal in de ko-mende periode moeten worden bepaald in welke vorm hun essentiële dienstverlening, ook na de opheffing van het Land, kan worden voort-gezet, ten bate van de bevolking van alle eilanden.
Zo zal de Regering zich beraden op de gevolgen van de veranderingen in de staatkundige structuur voor de dienstverlening op meteorologisch gebied.
Het komende jaar zal de renovatie van de weerradar op Sint Maarten en de renovatie van het gebouw van de Meteorologische Dienst op Curaçao worden afgerond. In samenwerking met het KNMI uit Nederland zal ten behoeve van de Bovenwindse eilanden een efficiënt vulkanologisch bewakingssysteem worden opgezet.
Ook de interne organisatievorm van het Gemeenschappelijk Hof van Justitie van de Nederlandse Antillen en Aruba zal worden aangepast met het oog op de toekomstige ontwikkelingen. De staatkundige verhoudingen binnen het Koninkrijk raken de rechtspraak immers direct.
Ook voor de toegankelijkheid, het beheer en de huisvesting van de archieven van het Land en van de eilandgebieden heeft de overgang naar de nieuwe staatkundige structuur gevolgen. Voor de in dit verband te treffen maatregelen heeft het Nationaal Archief een overgangsprogramma gereed.
Meneer de voorzitter,
Leden der Staten,
Met de introductie van wetgeving zullen medische instellingen en beroepsbeoefenaren worden verplicht tot het leveren van kwaliteitszorg. Daarmee zal de verantwoordelijkheid tot het leveren van die zorg gelegd worden waar die thuis hoort, namelijk bij de medische instel-lingen en de beroepsbeoefenaren.
De overdracht van Landstaken en bevoegdheden op het gebied van de volksgezondheid aan de nieuw te vormen entiteiten op de eilanden zal op een dusdanige manier moeten plaatsvinden, dat tot die overgang een feit is, inhoud wordt gegeven aan de ministeriële eindverantwoordelijkheid voor een zo optimaal mogelijke gezondheidszorg voor alle burgers van ons land.
Ten behoeve van de vormgeving en inhoudelijke invulling van de essen-tiële volksgezondheidstaken in de eilandgebieden zal een nulmeting wor-den uitgevoerd. Hierbij wordt gebruik gemaakt van internationaal erkende en aanvaarde instrumenten. Op basis van de onderzoeksresultaten zal per eilandgebied een plan worden opgesteld. De eilandgebieden zijn zelf verantwoordelijk voor de uitvoering, maar kunnen voor ondersteuning een beroep doen op het Land.
Meneer de voorzitter,
Leden der Staten,
Internationale ontwikkelingen op het gebied van de burgerluchtvaart dwingen ons om alerter te zijn. De Netherlands Antilles Air Traffic Control N.V. zal zich ook na haar verzelfstandiging blijven richten op kwaliteitsverbetering van de luchtverkeersdienstverlening en verhoging van de veiligheid.
De Regering is voorstander van een liberalisatie van het luchtvaart-beleid. In voorkomende gevallen zal zij protocollen en overeenkomsten met een "open skies"-karakter sluiten. Waar dat gewenst en mogelijk is, zullen bestaande overeenkomsten worden herzien. In dit kader zal er sprake zijn van intensief contact met alle eilandgebieden.
Het jaar 2007 zal voor een belangrijk deel in het teken staan van de audit die de Internationale Burgerluchtvaartorganisatie, ICAO, begin 2008 uit zal voeren in alle Rijksdelen.
Nederland, de Nederlandse Antillen en Aruba hebben afgesproken dat zij de voorbereidingen daarop, gezamenlijk ter hand zullen nemen. Daartoe hebben de verantwoordelijke Ministers van de drie Konink-rijksdelen begin april 2006 het "Protocol betreffende de Samenwerking op het gebied van de Burgerluchtvaart" ondertekend.
Op het gebied van scheepvaart en maritieme zaken is de samenwerking met Nederland versterkt. Deze samenwerking moet leiden tot een krachtig maritiem bestuur en juiste strategie, zodat de Antillen op maritiem gebied ook internationaal hun goede positie verstevigen.
Meneer de voorzitter,
Leden der Staten,
Goed overleg tussen ambtenaren en hun werkgever is essentieel voor een verbeterde dienstverlening aan de burgers. In de komende maanden zal met de ontwerp-Landsverordening “Georganiseerd Overleg Ambtenarenzaken,” een gewijzigd stelsel van georganiseerd overleg worden ingevoerd. Hierbij zal de nadruk liggen op de gelijkwaar-digheid van alle partijen die bij dat overleg zijn betrokken.
Dit parlementaire jaar zal de overdracht van de arbeidsinspectietaken, ontslagvergunningen, klachten, kosteloze rechtskundige bijstand en landsbemiddelaar aan de eilandgebieden zijn beslag krijgen. Om dat te bewerkstelligen zal de Regering het oude voorstel voor decentralisatie intrekken en een nieuw decentralisatievoorstel aan de Staten aanbieden. Tevens zullen protocollen met de eilandgebieden worden afgesloten en afspraken worden gemaakt over personeel, materieel en data.
Dit begrotingsjaar zal de ontslagwet worden aangepast. Ook zal er een studie worden verricht naar de voordelen van een arbeidskamer als alternatief voor de rechterlijke beschikking in arbeidszaken. Misbruik van kortlopende arbeidscontracten zal worden teruggedrongen. Met de eilandgebieden zal overleg worden gevoerd om werkvergunnings-procedures te versnellen en te vereenvoudigen.
Meneer de voorzitter,
Leden der Staten,
De overheid dient de integriteit van haar functioneren te bewaken en te versterken. Deugdelijkheid van bestuur is een primaire verantwoor-delijkheid van alle overheden in de Nederlandse Antillen. Zolang de huidige bestuurlijke constellatie van toepassing is, behoudt de centrale overheid op basis van het Statuut, haar zorgtaak voor deugdelijkheid van bestuur. De Regering zal toezien op een goede afstemming en coördinatie tussen Land en eilandgebieden.
De Regering zal er ook op toezien dat verschillende diensten en beleids-sectoren meer resultaatgericht gaan samenwerken om de sociale ontwikkeling van onze eilanden duurzaam te verbeteren.
Meneer de Voorzitter,
Leden van de Staten,
De Nederlandse Antillen gaan een bijzondere periode tegemoet. Een transitieperiode naar nieuwe verhoudingen binnen het Koninkrijk en daarmee samenhangende ingrijpende hervormingen. Wij moeten aan onze vastberadenheid de kracht ontlenen de daartoe noodzakelijke stappen te zetten, ook al zal dat niet altijd gemakkelijk zijn.
Het is daarom bemoedigend dat onze economie weer voorzichtig uit het dal komt. Investeringen zijn toegenomen, de economische bedrijvigheid toont tekenen van herstel en dat zal zijn uitwerking op de werkgelegenheid ten goede komen.
Naast deze verbeterde economische verwachtingen staan ons ook feestelijke vooruitzichten te wachten. Nog dit jaar zal Hare Majesteit de Koningin een bezoek brengen aan alle eilanden van de Nederlandse Antillen. Wij verheugen ons bijzonder op dit bezoek. Op alle eilanden wordt met enthousiasme gewerkt aan de voorbereiding van de ontvangst van de Koningin.
Koningin Beatrix vormt voor ons een inspiratiebron bij de uitvoering van de taken die ons zijn toevertrouwd en zij symboliseert de verbondenheid binnen het Koninkrijk. Het feit dat zij de eilanden van de Nederlandse Antillen alweer zo snel met een bezoek vereert, illustreert de grote waarde die de Koningin hecht aan dit deel van het Koninkrijk.
Meneer de Voorzitter,
Leden van de Staten,
Uw steun en vertrouwen zijn voor het welslagen van de noodzakelijke hervormingen onontbeerlijk. Ik wens u daarom veel wijsheid en sterkte toe.
Mr. Chairman,
Members of the Parliament,
The Netherlands Antilles is on the verge of great political changes. In the judgment of the Government, these political reforms must serve the purpose of being able to tackle the problems on all the Islands more adequately. It is obvious that substantial investments will have to be made in laying the foundations on which the new political structure can be constructed. In order to be able to reap success in the new constellation in the future, it is, therefore, necessary to sow now first. In this transition period, too, opportunities and perspectives will have to be offered. This will require great efforts, much creativity and drastic measures.
Especially the larger Islands of Curaçao and St. Maarten have been startled several times this year by brute violent crime. The Government will continue laboring unabated to guarantee legal order and security. The citizens must be able to rely on their welfare and security being in good hands, also after discontinuing the Central Government, and that the transition to new administrative relations will be well regulated. This Government is going to work on this matter in the months to come.
The Government has prepared a Delta Plan for a massive and integral tackling of the youth problems. With this, the Government wants to realize the great ambition of offering all young people who are now standing aside a favorable and promising future.
The Government’s policy continues to be directed also in the coming year too at increasing the quality of the administration, including the financial administration. The Government is aware of the fact that, also in connection with its pursuit of an adequate climate of investment, accumulation of new debts must be prevented, and considers in this respect the creation of an effective framework for supervision, one of its priorities. In the coming period, all efforts will be directed at creating realistic opportunities on the labor market for the citizens on all the Islands by, among other things, implementing the Investment Program Reform Agenda in accordance with the recommendations of the OECD.
We